Donuk omuz nedir?
Donuk omuz en sık 40–60 yaş arasında ve kadınlarda görülür. Şeker hastalığı (diyabet) ve tiroid hastalıkları riski belirgin şekilde artırır. Omuz ameliyatı, kırık ya da uzun süre kolu askıda tutma gibi hareketsizlik dönemleri de tetikleyici olabilir.
Hastalık genellikle üç evrede ilerler: ağrının ön planda olduğu “donma” evresi, sertliğin belirgin olduğu ancak ağrının azaldığı “donuk” evre ve hareketin yavaş yavaş geri geldiği “çözülme” evresi. Tüm süreç aylar hatta bir yıldan uzun sürebilir.
Donuk omuzun belirtileri
- Omuzda derin, özellikle gece artan ağrı
- Kolu yana ve yukarı kaldırmada kısıtlılık
- Eli arkaya (sırta, arka cebe) götürememe
- Hem aktif hem de pasif hareketlerde benzer kısıtlılık
- Etkilenen tarafa yatamama
Fizik tedavinin rolü
Fizik tedavide yaklaşım evreye göre belirlenir. Ağrılı evrede nazik hareketler ve ağrı kontrolü ön plandadır; zorlayıcı germeler ağrıyı ve iltihabı artırabilir. Donuk ve çözülme evrelerinde ise mobilizasyon ve germe yoğunluğu artırılarak hareket açıklığı kazanılır.
Hekiminiz gerekli gördüğünde ağrı kesici ilaçlar veya eklem içi enjeksiyon önerebilir; bu tedaviler fizik tedavi ile birlikte uygulandığında genellikle daha iyi sonuç alınır.
Evde fizik tedavi programında neler yapılır?
Program, ücretsiz ilk değerlendirmenin ardından kişinin ihtiyacına göre hazırlanır. Genel olarak şu başlıklarda çalışılır:
Eklem mobilizasyonu
Manuel terapi teknikleriyle kapsül gerilerek omuz ekleminin kayma hareketleri artırılır.
Germe ve hareket açıklığı egzersizleri
Sarkaç (pendulum), değnek ve duvarda parmak yürütme gibi egzersizlerle hareket kademeli olarak artırılır.
Güçlendirme
Hareket kazanıldıkça rotator manşet ve kürek kemiği kasları güçlendirilir.
Ağrı yönetimi
Sıcak uygulama, TENS gibi elektroterapi yöntemleri ve uygun uyku pozisyonları ile ağrı kontrol altına alınır.
Neden evde fizik tedavi?
Donuk omuzda tedavinin başarısı büyük ölçüde günlük ev egzersizlerine bağlıdır. Evde fizik tedavi ile egzersizleri kendi evinizde bulunan değnek, havlu, kapı kenarı gibi araçlarla öğrenir, programı günlük rutininize kolayca yerleştirirsiniz. Ağrılı dönemde araç kullanma zorluğu da ortadan kalkar.
Fizyoterapistimiz gerekli taşınabilir ekipmanla evinize gelir; seanslar ortalama 45–60 dakika sürer ve sıklığı kişiye göre planlanır.
Hasta ve yakınları için öneriler
- Egzersizleri gün içinde kısa ve sık tekrarlarla yapın.
- Egzersizden önce omzunuza 10–15 dakika ılık uygulama yapmak hareketi kolaylaştırır.
- Ağrılı evrede omzu zorla germeyin; hafif gerilme hissi yeterlidir.
- Gece ağrısı için kolunuzun altına yastık koyarak sırtüstü yatmayı deneyin.
- Diyabetiniz varsa kan şekeri kontrolüne özen gösterin.
Ne zaman doktora başvurmalı?
Aşağıdaki durumlardan biri varsa egzersize ara verip vakit kaybetmeden hekiminize başvurun; acil durumlarda 112’yi arayın:
- Omuz ağrısı ile birlikte göğüs ağrısı veya nefes darlığı (acil)
- Düşme veya travma sonrası başlayan omuz ağrısı
- Kolda ani güç kaybı veya uyuşma
- Ateş ve omuzda kızarıklık, şişlik
Sık sorulan sorular
Donuk omuz kendiliğinden geçer mi?
Pek çok hastada zamanla iyileşme görülür; ancak bu süreç uzun sürebilir ve tam hareket her zaman geri gelmeyebilir. Fizik tedavi ağrıyı azaltır ve hareketin geri kazanılmasını hızlandırmaya yardımcı olur.
Donuk omuz tedavisi ne kadar sürer?
Genellikle birkaç ay süren bir programdır. Haftada 2–3 seans fizik tedavi ve her gün yapılan ev egzersizleri birlikte uygulanır.
Donuk omuzda hangi hareketlerden kaçınmalı?
Ağrılı evrede ani, sert ve zorlayıcı hareketlerden ve ağır yük taşımaktan kaçınılmalıdır. Size uygun egzersiz şiddetini değerlendirme sonrası belirleriz.
İlk evde muayene ücretsiz
Donuk Omuz (Frozen Shoulder) için uzman fizyoterapistimiz evinize gelsin, durumu değerlendirip size özel planı çıkarsın.
İlgili hizmet: Ortopedik Rehabilitasyon. Hizmet verdiğimiz bazı bölgeler: Şişli, Beşiktaş, Bakırköy, Bahçelievler, Beylikdüzü, Küçükçekmece, Esenyurt, Başakşehir, Avcılar, Bağcılar, Sarıyer, Fatih, Kağıthane, Büyükçekmece ve İstanbul Avrupa Yakası’nın diğer ilçeleri.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi yerine geçmez. Tedaviniz için mutlaka hekiminize danışın. Fizik tedavi programınız, ilk değerlendirmede fizyoterapistimiz tarafından size özel olarak belirlenir.